وزیر راه و شهرسازی در تازهترین نشست پایش طرحهای حمایتی مسکن، به مدیران کل راه و شهرسازی استانها ماموریت داد عملکرد پیمانکاران را با دقت بررسی کنند و در صورت کمکاری، نسبت به برکناری آنها و جایگزینی سازندگان متعهد و توانمند اقدام شود. همزمان، دولت بر تسریع اجرای طرح تامین مسکن استیجاری زوجهای جوان و تحویل واحدها تنها پس از آمادهسازی خدمات زیربنایی تاکید کرده است.
به گزارش پرشین سازه، فرزانه صادق در نشست هفتگی پایش طرحهای حمایتی مسکن اعلام کرد تامین مسکن استیجاری زوجهای جوان با وجود محدودیتها و موانع ناشی از شرایط جنگی و تمرکز امکانات بر بازسازی، همچنان در اولویت دولت و وزارت راه و شهرسازی قرار دارد. او همچنین گفت مدیران استانی باید نظارت مستمر بر پیمانکاران داشته باشند تا پروژههای حمایتی با تاخیر و افت کیفیت روبهرو نشوند.
چرا وزارت راه بر برکناری پیمانکاران کمکار تاکید کرده است؟
آنچه از اظهارات وزیر راه و شهرسازی برمیآید، این است که بخشی از کندی اجرای طرحهای حمایتی مسکن به عملکرد برخی پیمانکاران بازمیگردد. از همین رو، وزارت راه و شهرسازی تلاش دارد با ارزیابی مداوم مجریان، پروژهها را از رکود خارج کند. این تصمیم برای بازار ساختوساز نیز پیام روشنی دارد: ادامه همکاری در پروژههای دولتی و حمایتی منوط به پیشرفت واقعی، توان اجرایی و پاسخگویی عملی پیمانکاران خواهد بود.
صادق در این نشست تاکید کرد که یکی از موضوعات مهم در اجرای طرحهای حمایتی مسکن، نظارت مستمر بر عملکرد پیمانکاران است و این افراد باید به صورت مداوم ارزیابی شوند. این رویکرد میتواند در عمل به افزایش انضباط اجرایی در پروژههای نهضتهای حمایتی و کاهش توقفهای فرسایشی کمک کند؛ بهویژه در شرایطی که هزینههای ساخت، تامین مالی و زمانبندی اجرا برای سازندگان و متقاضیان هر سه حساستر از گذشته شده است.
اولویت فعلی دولت در بخش مسکن چیست؟
بر اساس اظهارات وزیر راه و شهرسازی، تامین مسکن دهکهای کمدرآمد و زوجهای جوان، بهخصوص در کلانشهرهایی مانند تهران، مشهد و دیگر شهرهای بزرگ، از مهمترین اولویتهای فعلی این وزارتخانه است. او تصریح کرد این حوزه با چالشهای جدی مواجه است و به همین دلیل باید همه ظرفیتهای استانها برای پیشبرد آن به کار گرفته شود.
تمرکز بر مسکن استیجاری زوجهای جوان، از این جهت برای بازار مسکن اهمیت دارد که نشان میدهد دولت در کنار ساخت واحدهای ملکی، به ابزارهای متنوعتری برای پاسخ به نیاز سکونتی نیز فکر میکند. این موضوع بهویژه در شهرهای بزرگ که قیمت خرید مسکن برای بخش بزرگی از خانوارها از دسترس خارج شده، میتواند نشانهای از حرکت به سمت سیاستهای مکمل در سمت عرضه باشد.
تعهد وزارت راه درباره تحویل واحدها چیست؟
یکی از نکات مهم مطرحشده در این نشست، تاکید دوباره بر تحویل واحدهای مسکونی تنها در صورت آماده بودن خدمات زیربنایی بود. وزیر راه و شهرسازی اعلام کرد وزارتخانه بر عهد خود با مردم پایبند است و هیچ واحدی بدون آمادهسازی و تامین خدمات افتتاح نخواهد شد.
این موضع برای متقاضیان طرحهای حمایتی و فعالان صنعت ساختمان اهمیت عملی دارد؛ زیرا تجربه سالهای گذشته نشان داده است که افتتاح یا تحویل واحدها بدون زیرساختهای لازم، عملا بهرهبرداری از پروژه را با مشکل مواجه میکند. بنابراین، تاکید بر همزمانی تکمیل واحد و تامین خدمات میتواند به ارتقای کیفیت تحویل و کاهش نارضایتیهای بعدی منجر شود.
برنامه وزارت راه برای تامین مسکن فراتر از تعهد ۸۵۰ هزار واحد چیست؟
صادق با اشاره به نیاز گسترده کشور به تامین مسکن گفت ماموریت وزارت راه و شهرسازی تنها به تامین ۸۵۰ هزار واحد در تعهد قطعی این وزارتخانه محدود نمیشود و متنوعسازی سیاستهای تامین مسکن نیز در دستور کار قرار دارد. این بخش از اظهارات وزیر نشان میدهد نگاه دولت صرفا بر یک قالب واحد از تولید مسکن متمرکز نیست و قرار است مسیرهای دیگری هم برای افزایش عرضه فعال شود.
از منظر تحلیلی، این رویکرد میتواند برای بازار ساختوساز به معنای گسترش مدلهای اجرایی، تنوع بیشتر در گروههای هدف و استفاده از ظرفیتهای غیردولتی باشد. هرچند جزئیات این سیاستها در این نشست تشریح نشد، اما اشاره مستقیم به متنوعسازی، برای فعالان بازار یک سیگنال مهم محسوب میشود.
نقش صنایع در افزایش عرضه مسکن چیست؟
وزیر راه و شهرسازی در ادامه بر استفاده از ظرفیت صنایع برای تامین مسکن کارکنان و کارگران تاکید کرد و گفت این روش میتواند به افزایش عرضه مسکن کمک کند. به گفته او، صاحبان صنایع نیز از این موضوع استقبال کردهاند و برای همکاری با دولت آمادگی دارند.
این موضوع برای بخش ساختوساز اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ورود صنایع به حوزه تامین مسکن میتواند بخشی از فشار تقاضا را از دوش بازار عمومی کم کند و در عین حال، پروژههای سازمانیافتهتری را شکل دهد. اگر این همکاریها به مرحله اجرا برسد، احتمال دارد الگوهای تازهای از مشارکت میان دولت، کارفرمایان بزرگ و سازندگان در بازار مسکن شکل بگیرد.
تسریع بازسازی و صدور پروانه ساختمانی چه تاثیری بر پروژهها دارد؟
صادق با اشاره به ضرورت تسریع در بازسازی واحدهای آسیبدیده از جنگ تحمیلی رمضان، کاهش بوروکراسی اداری و سرعتبخشی به فرآیندهایی مانند صدور پروانه ساختمانی را از موضوعات مهم این حوزه دانست. او تاکید کرد طولانی بودن زمان صدور پروانه ساختمانی یکی از موانع جدی پیش روی سازندگان در کشور است و این روند باید مورد بازنگری قرار گیرد.
این بخش از اظهارات وزیر فراتر از بازسازی واحدهای آسیبدیده، برای کل بازار ساختمان نیز قابل توجه است. صدور دیرهنگام پروانه، یکی از عوامل افزایش زمان خواب سرمایه و رشد هزینههای ساخت به شمار میرود. از این رو، اگر تمهیدات مورد اشاره وزارت راه در عمل به کاهش بوروکراسی منجر شود، میتواند برای پروژههای ساختمانی در سطحی وسیعتر نیز اثرگذار باشد.
در بافتهای فرسوده چه رویکردی دنبال میشود؟
وزیر راه و شهرسازی همچنین بر استفاده از تدابیر و مشوقهای شهرسازی برای تسریع در نوسازی واحدهای آسیبدیده تاکید کرد و رضایت مردم را رکن اساسی این فرآیند دانست. او افزود در اجرای طرح «کلید به کلید» و همچنین معاوضه زمین و واحد مسکونی با واحدهای تخریبشده در بافتهای فرسوده شهری، باید اراضی و واحدهایی در نظر گرفته شود که از همه امکانات و خدمات شهری برخوردار باشند.
این رویکرد نشان میدهد که سیاست نوسازی قرار نیست صرفا به جابهجایی فیزیکی واحدها محدود بماند، بلکه کیفیت مکان جایگزین و دسترسی به خدمات شهری نیز در تصمیمگیریها مهم است. برای ساکنان بافتهای فرسوده، این نکته میتواند تعیینکننده باشد؛ زیرا موفقیت طرحهای نوسازی در گرو آن است که خانوارها به محلهایی با شرایط مناسبتر یا دستکم همتراز منتقل شوند.
وزیر راه در پایان تاکید کرد این ملاحظات باید هم در کلانشهرها و هم در سایر شهرها رعایت شود تا مشکلات مردم در این زمینه به شکل اساسی کاهش یابد. بر این اساس، پیام کلی نشست اخیر آن است که دولت همزمان سه مسیر را دنبال میکند: سختگیری بیشتر بر عملکرد پیمانکاران، تسریع اجرای طرحهای حمایتی و اصلاح گلوگاههای اجرایی مانند خدمات زیربنایی و صدور مجوزها.
