به گزارش پرشین سازه، این مرحله ادامه ثبتنامهای قبلی در استانهای قزوین، مرکزی، مازندران، البرز، گیلان و خراسان جنوبی است و به همین دلیل، خبر تازه نه آغاز کلی طرح، بلکه ورود سه استان جدید به مرحله سوم اجرای آن محسوب میشود. وزارت راه و شهرسازی اعلام کرده اجرای مرحلهای این برنامه برای مدیریت حجم مراجعه، پایداری سامانه و پاسخگویی بهتر به متقاضیان انجام میشود.
طرح آشیان با هدف حمایت از زوجهای جوان و کاهش بخشی از فشار اجاره مسکن طراحی شده است؛ با این حال، ثبتنام در سامانه به معنی تخصیص قطعی واحد نیست و متقاضیان پس از پالایش، احراز شرایط و اولویتبندی، فقط در صورت وجود ظرفیت میتوانند برای انتخاب واحدهای عرضهشده اقدام کنند.
چه کسانی امکان ثبتنام در مرحله سوم را دارند؟
بر اساس ضوابط اعلامشده، متقاضیان این مرحله باید زوج جوان باشند و از تاریخ ازدواج رسمی آنها بیش از ۵ سال نگذشته باشد. همچنین متقاضی، همسر و افراد تحت تکفل آنان نباید طی پنج سال گذشته مالک واحد مسکونی یا زمین با کاربری مسکونی بوده باشند.
قرار گرفتن در دهکهای درآمدی یک تا شش، تأیید از طریق پایگاه رفاه ایرانیان و سامانه استحقاقسنجی سازمان برنامه و بودجه، داشتن حداقل پنج سال سابقه سکونت در شهر محل تقاضا و سبز بودن فرم «ج» متقاضی و همسر از دیگر شرایط اصلی این طرح است.
در شهرهای جدید، سابقه سکونت در کل مجموعه شهری ملاک قرار میگیرد. ثبت درخواست نیز فقط باید توسط سرپرست خانوار انجام شود و سامانه در هر مرحله، بخشی از شرایط متقاضی را بهصورت سیستمی بررسی میکند.
اجارهبهای واحدها چگونه محاسبه میشود؟
یکی از مهمترین بخشهای این طرح، تعیین اجارهبها بر اساس دهک درآمدی است. طبق اعلام وزارت راه و شهرسازی، خانوارهای دهکهای یک و دو، ۳۵ درصد اجارهبهای روز را پرداخت میکنند. این سهم برای دهکهای سه و چهار ۴۵ درصد و برای دهکهای پنج و شش ۵۵ درصد اجارهبهای روز تعیین شده است.
حداکثر مدت بهرهمندی هر خانوار از واحدهای استیجاری این طرح ۵ سال است، اما ادامه استفاده از واحدها به احراز سالانه شرایط بستگی دارد. به این ترتیب، خانواری که در سالهای بعد شرایط درآمدی، مالکیت یا سایر شروط اصلی را از دست بدهد، ممکن است امکان ادامه بهرهمندی از طرح را نداشته باشد.
اولویت واگذاری با چه خانوارهایی است؟
پس از پایان ثبتنام، متقاضیان بر اساس دهک درآمدی، تعداد فرزندان و میزان آسیبپذیری خانوار اولویتبندی میشوند. وجود عضو معلول، سالمند یا شرایط خاص مشابه از جمله عواملی است که در فرآیند اولویتبندی مورد توجه قرار میگیرد.
این سازوکار برای خانهاولیها و زوجهایی که توان ورود به بازار آزاد اجاره را ندارند اهمیت بیشتری دارد، اما محدود بودن ظرفیت واحدها باعث میشود همه ثبتنامکنندگان واجد شرایط، الزاماً به واحد مسکونی دسترسی پیدا نکنند.
وضعیت ظرفیت در گلستان و کرمانشاه
در کرمانشاه، بنا بر اعلام معاون مسکن و ساختمان ادارهکل راه و شهرسازی استان، در مرحله نخست اجرای طرح در این استان ۸۸ واحد برای واگذاری در نظر گرفته شده است؛ از این تعداد، ۶۹ واحد در شهر کرمانشاه، ۱۴ واحد در کنگاور و ۵ واحد در صحنه قرار دارد. در همین مرحله، فقط متقاضیان این سه شهر امکان ثبتنام دارند.
در گلستان نیز مدیرکل راه و شهرسازی استان از سهمیه ۲۳۰ واحدی برای طرح مسکن استیجاری خبر داده است. طبق توضیحات اعلامشده، بخشی از واحدها بهصورت قطعی در سامانه ثبت شده، تعدادی در مرحله تأمین یا ارزیابی قیمت قرار دارد و مذاکرات با مالکان برای شناسایی واحدهای بیشتر ادامه دارد.
متقاضیان چگونه ثبتنام کنند؟
ثبتنام از طریق سامانه جامع طرحهای حمایتی مسکن به نشانی Saman.mrud.ir انجام میشود. فرآیند ثبت درخواست شامل پذیرش ضوابط، انجام استعلامهای مرتبط با فرم ج، مالکیت، تاریخ ازدواج و وضعیت تأهل، انتخاب شهر مجاز و تأیید نهایی اطلاعات است.
برای متقاضیان، نکته تعیینکننده این است که ثبت درخواست فقط آغاز فرآیند اداری محسوب میشود. انتخاب واحد، انعقاد قرارداد اجاره توسط کارگزاران واجد شرایط و زمان تحویل واحدها، پس از پالایش اطلاعات و بر اساس ظرفیت واحدهای تأمینشده اطلاعرسانی خواهد شد.
جمعبندی این مرحله نشان میدهد دولت در کنار سیاستهای مرتبط با سقف اجاره مسکن، تلاش دارد بخشی از فشار بازار اجاره را از مسیر عرضه واحدهای استیجاری حمایتی کاهش دهد؛ با این حال، میزان اثرگذاری این طرح برای مستأجران به تعداد واقعی واحدهای قابل واگذاری و سرعت تکمیل فرآیند پالایش بستگی دارد.