صنعت سیمان ایران که همواره به عنوان نبض حیاتی بخش ساختوساز شناخته میشود، در هشتماهه نخست سال جاری با چالشهایی بیسابقه و کمرشکن روبرو شده است. به گزارش بخش اخبار پرشین سازه، آمارهای رسمی نشان میدهند که نه تنها تولید، بلکه مصرف سیمان در داخل کشور با افت معناداری مواجه شده که زنگ خطر را برای صنایع وابسته و تمام پروژههای عمرانی به صدا درآورده است.
افت همزمان تولید و تقاضا؛ آمارها چه میگویند؟
طبق گزارش دبیر انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان، در هشتماهه نخست امسال ۴۳.۸ میلیون تن سیمان تولید شده است. این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، نشاندهنده کاهش ۱۰ درصدی تولید است. این روند نزولی در بخش تقاضا نیز تکرار شده و میزان مصرف داخلی به حدود ۳۷ تا ۳۹ میلیون تن رسیده است.
تحلیلگران معتقدند این افت تقاضا، نتیجه مستقیم تعمیق رکود مسکن و کاهش فعالیت در طرحهای بزرگ دولتی است.
چرا مصرف سیمان کاهش یافت؟ دو عامل کلیدی
دو بازوی اصلی رکود در این صنعت را میتوان در موارد زیر جستجو کرد:
- رکود ساختوساز: کاهش قدرت خرید و توقف پروژههای ساختمانی، تقاضا برای این کالای استراتژیک را به شدت کاهش داده است.
- ناترازی انرژی: محدودیتهای شدید در تأمین برق و گاز، تداوم فعالیت واحدهای صنعتی را با اختلال جدی مواجه کرده است. پیش از این نیز در تحلیلهای سایت اشاره شده بود که ناترازی انرژی، بلای جان صنعت ساختمان شده است.
بحران انرژی؛ تولید زیر سایه قطعی برق و گاز
صنعت سیمان اکنون با کاهش ۴۰ درصدی سهمیه برق دستوپنجه نرم میکند. علاوه بر برق، قطع کامل گاز در بسیاری از کارخانهها، تولیدکنندگان را ناچار به استفاده از سوخت جایگزین یعنی مازوت کرده است. به گزارش بخش اخبار پرشین سازه، این تغییر سوخت هزینههای گزافی را تحمیل کرده است:
- هزینه حملونقل مازوت در بسیاری از نقاط با قیمت خود سوخت برابری میکند.
- قیمت گازوئیل برای واحدهای خدماتی جهش خیرهکنندهای داشته است.
- در تولید سیمان سفید، استفاده از مازوت باعث افت شدید کیفیت و تغییر رنگ محصول میشود. برای درک بهتر چالشهای این بخش، میتوانید گزارش کارخانههای سیمان در مصاف با بحران انرژی را مطالعه کنید.
وضعیت صادرات و نقش شفافساز بورس کالا
برخلاف بازار داخلی، بازارهای صادراتی با حجم ۹.۶ میلیون تن حفظ شدهاند. از اواخر شهریورماه امسال، صادرات سیمان و کلینکر صرفاً از طریق بورس کالا الزامی شده است. این اقدام با هدف شفافسازی قیمتها و مدیریت بهتر زنجیره تأمین صورت گرفته است. با این حال، بحثها پیرامون چالش عرضه تمام مصالح ساختمانی در بورس کالا همچنان میان فعالان این حوزه داغ است.
چشمانداز و راهکارهای عبور از بنبست
صنعت سیمان امروز مانند بنایی است که علیرغم داشتن پیهای مستحکم، به دلیل نبود جریان انرژی در رگهایش، توان ایستایی در برابر طوفان رکود را از دست داده است. با وجود ظرفیت اسمی ۹۰ میلیون تنی، به دلیل ناترازی انرژی تنها با ۸۰ درصد راندمان فعالیت میکند.
تا زمانی که زیرساختهای انرژی تأمین نشود و رونق به بخش ساختوساز بازنگردد، نبض این صنعت استراتژیک کند باقی خواهد ماند.

